Modertaal

Welkóm bie Modertaal. Links de colum van de waek. Rechts de sjtökskes van ein paar waeke ierder. Gaeftj estebleef aan ederein door dae mien sjtökskes in de gezèt loos det Modertaal d'r weer is. Ellie en ich ouch. Noe op dees site. Reacties of vraoge, laot het mich weite.  mailto:criensfrits@hotmail.com

Column van de waek

GEVAOR

 
Het waas de twiëdje daag det de zón flink sjeen. Det veuldje zich extra werm aan; nao eine lange kwagkelwintjer wore we niks mier gewindj. Waem neet hoofdje te wèrke, profiteerdje van het waer. Gruupkes gepensioneerdje fietsers zörgdje väör ein flinke drökdje in het verkier. Intrintj ederein baove de sestig haet allewiel eine elektriese fiets. Daoväör leek het of alle seniore aan het traine wore väör de Tour. Ze sjtaove Ellie en mich op oos gewuen fietse väörbie asof we sjtil sjtónge. We wore óngerwaeges nao Heitse väör fruit te koupe. Ein ritje door ein sjoeën sjtökske Luedaal mèt bos, landj en weije.

We reje neet op ós helst, ómdet we óm ós haer wole kieke wie de natuur aan het verangere waas. Det ging hel, nog helder as die elektriese fietsers. ‘Doe huers het greun d’roet broese,’ zag mien moder dan. We wore in de Drift väörbie gereje door twië echtpare. Ze haje d’r flink de zök ingezatte. Gelökkig höbbe we allebei eine sjpegel op het sjtuur. Dus we haje häör achterop zeen kómme en wore oet väörzorg achterein gaon rieje en hele ós extra dun naeve de kant. Det waas mer good ouch. Zónger effe te belle, joog het kwartet naeve ós door. Zoeë dun taege ós aan, det we de berm in móste. Efeng, het leep good aaf.

Wie we bie de fruitboer aankwome, wore die veer dao boete. De dames deje toete fruit in de tasse die achter aan häöre fiets hinge. De mansluuj sjtónge op keizerssjäöt väör de volgendje etappe. We knikdje ‘gojedaag’ en Ellie zag: ‘Lekker waer väör op de fiets.’ Eine van die men dae toch al ein óncóntent gezicht haaj zag: ‘Ich vinj d’r niks aan. Het is mich väöl te good waer.’ Ellie keek verwónjerdj. ‘Väöl te good? Het is toch prachtig det ederein nao boete kan noe het zunke weer sjientj. De lócht op, det duit ós allemaol good.’ De man tufdje väör zich op de gróndj. ‘Allemaol … det is het hem net. Jan en alleman kruuptj mèt dit waer op de fiets. Det meuktj de fietspaej laevesgeviërlik!’

2018, waek 17

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ierder colums

PIEPE

 
We haje d’r lang genóg nao oetgekeke, mer inèns waas het väörjaor. De haof verangerdje mèt de daag. De temperature lepe op. De zón leet zich regelmaotig zeen. Neet allein zeen, ze haaj ouch al get in de mèlk te brokke. Toch waas het versjil van plaats tot plaats groeët. In de zón en oet de windj waas het al waer väör de korte bóks. Mer in de sjeem woeë de windj dich aan dien sjabbe kós? Op de vlake, zooj mien moder gezagdj höbbe. Dao kós se eine jas good aan lieje. Ich zoot achteróm, oet de windj en in de zón. In de bloeëte bein, mèt opgeroldje haemdjsmoewe. Echt lang achterein zitte, is neet miene hobbie. Dus ich sjtóng weer èns op.

Dees reis leep ich nao de brevebös aan de waeg, väör te kieke of de post waas gewaest. Eine zoere windj haaj väör het hoes vrie sjpel. Ich kreeg hoondervel op mien bein en erm. De bös loog vol mèt reklaam. Wie ich alles bie-ein haaj gezäömerdj, kwoom eine zoon mèt zien moder in de rolsjtool naeve. Zuuj droog eine dieke wintjerjas en ein wolle möts. Häöre zoon waas get lóchter geklèdj. Ich sjtóng d’r ein bietje belachelik bie mèt mien witte sjpillebein die oet de väöl te wiej piepe van ein väöl te gael, korte bóks sjtoke. Die vrouw dach d’r neet allein het häöre van, ze zag het ouch. Het waas te verwachte. Ze droog häör gans laeve al het hert op de tóng. Det geit neet äöver, ouch neet as se neet mier good kins loupe.

‘Doe maens het nogal in dien kort bukske. Dalik kins se hem nog neet mier vinje as se mós pisse.' Väör mich groeët te haoje, zag ich: ‘Het vèltj waal mèt, huer. Ich kóm allein effe de post pakke. Dalik zit ich mich weer achter in de zón. Dao wejtj het neet.' Ze lachdje mich veerekkig oet. 'Maak dich dan mer flot nao achter. As se hiej op de trèk bliefs sjtaon mèt dien Volendammer bóks, wejtj dich dien menke door de piepe nao boete.'

2018, waek 16

ELLIE

 
'De griep haet d'r flink ingehaktj,' klaagdje de man. Ellie kós hem van het zjwumme. 'Het haet eine maondj gedoerdj väör ich mich get bekómme haaj. Eine royale maondj,' herhaoldje hae mèt naodrök en keek mèt ein sjeif oug nao mich. Asof ich zien wäörd in twiefel zooj trèkke. 'Dao is geine daag aan gelaoge. Ich veul mich nog altied eine vazele sjóttelsplak. As ich de trap op en aaf bèn geloupe, mót ich gaon zitte väör mich te bekómme. En as ich de houtsjtaof zuver höb gemaaktj, sjteit mich de zjweit väör de kop. Ein aod menke, bèn ich.' Ich haaj het in de móndj väör te zègke: 'Det waas väör de griep lichtelik ouch al.' Mer ich zjweeg, want väör hetzelfdje geldj zooj hae mich kinne sjnötte mèt: 'Kiek doe èns ierst zelf in de sjpegel!' Efeng.

'En het ergste is, ging de man wiejer, ich ligk mèt mien werk god weit wie wied achter. Höbs doe al get in de haof gedaon?' vroog hae Ellie op ein maneer asof hae dach det oze haof d'r al maondje gelektj bie loog. Boete raegeldje het. Het waas kaod en het wejdje flink. Van allein al het idee väör mèt zón waer in de haof te gaon wèrke, kreeg ich Ingelse zin. Ouch Ellie en ich haje boete nog amper get gedaon. Neet vanwaege de griep. Mer woeëväör dan waal, ging Ellie dae miens haopelik neet vertèlle. Dan zoje we nog langer midde in de winkel klantje sjtaon op te haoje.

'Wèts se det ich mich sjmiddes ein oer mót gaon ligke?' ging hae wiejer. 'Det is toch neet normaal. Ich krieg eine haekel aan michzelf. Waem geit noe sjmiddes nao bèd?' Ich gokdje d'rop det hae getrouwdj waas en vroog naeve mien naas eweg: 'Geit de vrouw ouch mèt?' Hae keek mich aan asof hae mich wool vermaorde. 'Doe hoofs sjmiddes neet ekstra te röste, det huer ich al.' 'Jaowaal,' zag ich. 'Ich gaon bekans eder middig ein uerke plat.' Hae trooj d'r mèt groeëte veut in. 'Ouch vanwaege de griep?' Ich sjödje väörzichtig van nae. 'Vanwaege Ellie!'

2018, waek 15

BESJTAON

 

Dit jaor waas het zoeë wied. Iris, de aodste kleindochter is nog zeve en zien breurke nog vief. De twiëling zitj dao mèt zès jaor tösse in. Hiel laeftieje natuurlik, mer ze geluifdje nog heilig in Sinterklaos. Of heilig precies? Det wèts se noeët mèt die men. Die doon zich sjlum of ónnuel väör wie het häör oetkumtj. Mer ein paar waeke nao Sinterklaos kwoom de twiëling mèt het verhaol det Sinterklaos neet besjteit. Ze pakdje het hiel väörzichtig aan, want wiste natuurlik neet of ich op de huegdje waas. En mam haaj häör naodrökkelik gezagdj det ze häör geheim mèt nemes mochte deile. Det waas natuurlik neet vol te haoje. Dus opa en oma wore de ierste die ze in vertroewe nome.

Noe zeen groeëtaojers neet altied aeve maekelik te peile. Zoje die het al weite, of zoje die nog geluive? Soms lieke ze alles te weite en döks ouch niks. Dus Tirza vroog hiel neutraal: ‘Opa, dinks doe det Sinterklaos besjteit?’ Ich antjwaordje natuurlik det ich det zeker wis. Tirza en Tijl zagte det zuuj dachte van neet. Of eigelik det ze det waal zeker wiste, want mama en papa haje det zelf vertèldj. En toen lagte die twië Ellie en mich haorfien oet wie het zoot mèt sjoon zitte, pekskesaovendj en ouch wie Sinterklaos äöveral tegeliek kan zeen. Dao waas gein sjpengel tösse te kriege. Ze begrepe det ós die waorheid flink taegeveel. Zelf haje ze ouch ein paar kier mótte sjlikke.

Efeng, dees daag kwoom de jóngste van vief mèt zien ónthulling. Ellie vroog hem: ‘Cas, kums se ouch eier rape, as de Paoshaas hie is gewaest?’ Het antjwaord waas äöverdudelik. ‘De Paoshaas besjteit neet, det doon opa en oma zelf.’ Väör hem te teste, zag Ellie: ‘As doe det geluifs, belle we de Paoshaas aaf. Det hae neet hooftj te kómme. Mer … dan kries se waal gein sjoklate eier.’ ‘En opa en oma ouch neet,’ zag ich sjpietig. Hae sjtèldje mich geröstj. ‘Opa, de Paoshaas besjteit echt neet. Wae bringe waal eikes väör uch mèt. Papa en mama mótte d’r toch nog koupe.’

2018, waek, 14

KINJERMAEDJE

 

‘En mevrouw? Det waas het?’ vroog de verkuipster achter het sjtelke op de mertj aan Ellie. Ich huerdje ergernis in häör sjtum. Het kartónne kaertje mèt vief maeter elesjtiek det we kochte, waas de kal neet waerd. En de verdeenste zoje väör häör waal gaaroets niks väörsjtèlle. Zeker neet as se bedinks det Ellie zich de tied haaj gepaktj väör tot zien käös te kómme. Noe is de aankoup van elesjtiek neet get waat se zoeë mer efkes duis. Det sjnap ich ouch waal. Mer väör dao ein keteer äöver te doon, in ein zoër kaoj, op ein bienao verlaote mertj? Ich kós mich väörsjtèlle det de verkuipster dao get nuetik van waerdje.

Mer mesjien huerdje ich in häör sjtum mien eige ergernis, want ich haaj wie ein sjaop sjtaon te haoje mèt ein paar zjwaor tasse. Mien erm erm zoje get extra sjtevige elesjtiek good kinne gebroeke. En daobie haaj ich sjteinkaoj veut, asof ich in eine bak ies haaj gezaete. Det à la bonnäör, mer ich mós ouch nog pisse wie ein Belsj kinjermaedje. Woeë die oetdrökking vanaaf kumt weit ich neet, mer ich wipdje van de eine bein nao de angere en mós hel niepe väör de bóks drueg te haoje. Eine versjtopdje prostaat is knap lestig. Ich sjnap óngertösse woeväör väöl vrouluuj neet mèt manne wille rule. Begriep mich neet verkierdj. Ich bèn geine knaoterbaer gewaore, mer al det óngemaak is soms net teväöl. Efeng.

Ellie en de vrouw raekendje aaf en ich waas blie det we ós örges ein tas thië kóste gaon drinke. Dan kós ich mèt good fatsoen nao de wc. We wore al ein paar maeter verder wie de mertjvrouw reep: ‘Is dae elesjtiek väör de óngerbókse van meneer?’ Ich zoog aan häör gezicht det ze nog gauw efkes wool sjtaeke. ‘Neet te sjtrak make, dan,’ reep ze d’r achteraan. Ich veuldje natigheid. ‘Wiezoeë?’ vroog Ellie. ‘Dan dröktj het op de blaos van meneer. Dao kriegtj dae nog mier aandrang van.’ Ich haaj gaer get trökgezagdj mer zjweeg. Het waas ein wónjer det het Belsj kinjermaedje nog gein nate bóks haaj.

2018, waek 13